Last updated on 5-12-2024 by Thérésa Lebacq
Waarom bestuderen we de hoeveelheid en intensiteit van lichaamsbeweging bij kinderen?
- Lichaamsbeweging omvat alle activiteiten waarbij het lichaam beweegt en waarbij energie wordt verbruikt, ongeacht van de context, d.w.z. in de vrije tijd, tijdens vervoer of als onderdeel van werk of huishoudelijke activiteiten, enz.
- Bij kinderen heeft regelmatige lichaamsbeweging een positieve invloed op fysieke fitheid, lichaamsgewicht, cardiometabole gezondheid, botgezondheid, concentratie en andere cognitieve resultaten, mentale gezondheid en slaappatronen.
- Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zouden kinderen van 3 tot 4 jaar minstens 180 minuten aan lichaamsbeweging moeten doen, van alle intensiteiten, waarvan minstens 60 minuten matig tot intensieve beweging. Kinderen en adolescenten van 5 tot 17 jaar wordt aangeraden door de week gemiddeld ten minste 60 minuten per dag matig tot intensief bewegen. Er wordt ook aanbevolen dat ze minstens drie dagen per week hoog intensief bewegen.
Hoe doen we dat?
- Er werd gebruik gemaakt van accelerometers om de hoeveelheid en intensiteit van lichaamsbeweging bij kinderen objectief te meten. Accelerometers bieden een nauwkeurige, betrouwbare en praktisch objectieve meting van lichaamsbeweging. Ze meten versnellingen die worden veroorzaakt door bewegingen en maken onderscheid tussen de tijd die wordt besteed aan verschillende intensiteiten van beweging. Gegevens van accelerometers zijn nauwkeuriger dan gegevens van vragenlijsten, die vaak onderhevig zijn aan vertekening door herinneringen en sociale wenselijkheid.
- Kinderen van 3 tot 9 jaar werd gevraagd een triaxiale accelerometer GT3X+ Actigraph® te dragen gedurende zeven opeenvolgende dagen, waaronder twee weekenddagen, tijdens de wakkere uren (behalve tijdens wateractiviteiten). De deelnemers en hun ouders of verzorgers registreerden daarnaast alle activiteiten die ze uitvoerden wanneer de accelerometer was uitgedaan (behalve slapen tijdens de nacht) in een dagboek. Dit dagboek werd gebruikt om de gegevens van de accelerometers aan te vullen en een volledig overzicht te geven van de hoeveelheid en de intensiteit van de lichaamsbeweging.
- De tijd die werd besteed aan verschillende intensiteitsniveaus van lichaamsbeweging — d.w.z. lage, matige en zware intensiteit — op elke dag waarop de accelerometer werd gedragen werd berekend. De gemiddelde dagelijkse duur voor de verschillende intensiteitsniveaus werd vervolgens voor elk individu berekend en vergeleken met de aanbevelingen van de WHO om te bepalen welk deel van de kinderen aan de richtlijnen voldeed.
Belangrijkste resultaten
31% van de kinderen van 3 tot 9 jaar beweegt voldoende volgens de richtlijnen van de WHO.
Meer jongens dan meisjes doen voldoende lichaamsbeweging.
Het percentage kinderen van 3 tot 9 jaar dat voldoende beweegt is gedaald tussen 2014-2015 en 2022-2023.
Kinderen van 3 tot 9 jaar besteden gemiddeld 51 minuten per dag aan matige tot intensieve beweging.
Geslacht
Percentage kinderen van 3 tot 9 jaar die de WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging behalen, volgens geslacht, België, 2022-2023
- Ruw = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status.
- WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging: (1) voor kinderen van 3 tot 4 jaar: ten minste 180 minuten bewegen, alle intensiteiten bij elkaar, waarvan ten minste 60 minuten matig tot intensief; (2) voor kinderen van 5 tot 9 jaar: ten minste gemiddeld 60 minuten per dag matig tot intensief bewegen gedurende de hele week en ten minste drie dagen per week intensief bewegen.
- 31% van de kinderen van 3 tot 9 jaar behaalt de richtlijnen van de WHO met betrekking tot bewegen.
- Een hoger percentage jongens (43%) dan meisjes (19%) behaalt de WHO-richtlijnen voor beweging.
Gemiddelde dagelijkse matige tot intensieve lichaamsbeweging bij kinderen van 3 tot 9 jaar, volgens geslacht, België, 2022-2023
- Ruw = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status.
- In 2022-2023 besteedden kinderen van 3 tot 9 jaar gemiddeld 51 minuten per dag aan matig tot intensief bewegen.
- Jongens besteden meer tijd aan matige tot intensieve beweging dan meisjes (59 minuten per dag vs. 43 minuten per dag).
Opleidingsniveau
Percentage kinderen van 3 tot 9 jaar die de WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging behalen, volgens opleidingsniveau, België, 2022-2023
- Ruw = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status.
- Het opleidingsniveau wordt berekend op het niveau van het huishouden door rekening te houden met het hoogst behaalde diploma door: (i) de respondenten of hun partner voor volwassenen (van 18 jaar en ouder), of (ii) de vader en moeder (of verzorger, indien van toepassing) voor kinderen en adolescenten (van 3 tot 17 jaar). Gemakshalve verwijzen we echter naar het opleidingsniveau van individuen in plaats van naar het opleidingsniveau van hun huishoudens.
- WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging: (1) voor kinderen van 3 tot 4 jaar: ten minste 180 minuten bewegen, alle intensiteiten bij elkaar, waarvan ten minste 60 minuten matig tot intensief; (2) voor kinderen van 5 tot 9 jaar: ten minste gemiddeld 60 minuten per dag matig tot intensief bewegen, gedurende de hele week, en ten minste drie dagen per week inclusief hoog intensief bewegen.
- Het percentage kinderen van 3 tot 9 jaar dat de WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging behaalt is vergelijkbaar in de verschillende opleidingsniveaus: 27% bij kinderen uit laagopgeleide gezinnen, 32% bij kinderen uit middelhoog opgeleide gezinnen en 34% bij kinderen uit hoogopgeleide gezinnen.
Gemiddelde dagelijkse matige tot intensieve lichaamsbeweging bij kinderen van 3 tot 9 jaar, volgens opleidingsniveau, België, 2022-2023
- Ruw = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status.
- Het opleidingsniveau wordt berekend op het niveau van het huishouden door rekening te houden met het hoogst behaalde diploma door: (i) de respondenten of hun partner voor volwassenen (van 18 jaar en ouder), of (ii) de vader en moeder (of verzorger, indien van toepassing) voor kinderen en adolescenten (van 3 tot 17 jaar). Gemakshalve verwijzen we echter naar het opleidingsniveau van individuen in plaats van naar het opleidingsniveau van hun huishoudens.
- De gemiddelde dagelijkse tijd besteed aan matige tot intensieve lichaamsbeweging is vergelijkbaar in de verschillende opleidingsniveaus: 47 minuten per dag bij kinderen uit laagopgeleide gezinnen, 54 minuten per dag bij kinderen uit middelhoog opgeleide gezinnen en 52 minuten per dag bij kinderen uit hoogopgeleide gezinnen.
Regio en jaar
Percentage kinderen van 3 tot 9 jaar die de WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging behalen, volgens regio en jaar, België, 2022-2023
- Gecorrigeerd = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status, en gecorrigeerd volgens leeftijd en geslacht op basis van een lineair regressiemodel (met de Belgische bevolking van 2022-2023 als referentie).
- WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging: (1) voor kinderen van 3 tot 4 jaar: ten minste 180 minuten bewegen, alle intensiteiten bij elkaar, waarvan ten minste 60 minuten matig tot intensief; (2) voor kinderen van 5 tot 9 jaar: ten minste gemiddeld 60 minuten per dag matig tot intensief bewegen, gedurende de hele week, en ten minste drie dagen per week inclusief hoog intensief bewegen.
- Op nationaal niveau is het percentage kinderen van 3 tot 9 jaar dat de richtlijnen voor lichaamsbeweging haalt, gedaald van 42% in 2014-2015 naar 32% in 2022-2023.
- In Vlaanderen is het percentage kinderen dat voldoende beweegt gedaald van 46% in 2014-2015 naar 36% in 2022-2023. In Wallonië is dit percentage gedaald van 36% in 2014-2015 naar 25% in 2022-2023.
- Zowel in 2014-2015 als in 2022-2023 was het percentage kinderen dat aan de richtlijnen voldeed hoger in Vlaanderen dan in Wallonië.
Gemiddelde dagelijkse matige tot intensieve lichaamsbeweging bij kinderen van 3 tot 9 jaar, volgens regio en jaar, België: 2022-2023
- Gecorrigeerd = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status, en gecorrigeerd volgens leeftijd en geslacht op basis van een lineair regressiemodel (met de Belgische bevolking van 2022-2023 als referentie).
- Op nationaal niveau besteden kinderen van 3 tot 9 jaar gemiddeld minder tijd per dag aan matige tot intensieve lichaamsbeweging in 2022-2023 (52 minuten per dag) dan in 2014-2015 (59 minuten per dag).
- Deze daling wordt waargenomen in zowel Vlaanderen (van 63 minuten per dag in 2014-2015 naar 55 minuten per dag in 2022-2023) als in Wallonië (van 54 minuten per dag in 2014-2015 naar 45 minuten per dag in 2022-2023).
- Zowel in 2014-2015 als in 2022-2023 besteedden kinderen van 3 tot 9 jaar die in Vlaanderen wonen meer tijd aan matige tot intensieve lichaamsbeweging dan kinderen die in Wallonië wonen.
Geslacht en jaar
Percentage kinderen van 3 tot 9 jaar die de WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging behalen, volgens geslacht en jaar, België, 2022-2023
- Gecorrigeerd = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status, en gecorrigeerd volgens leeftijd en geslacht op basis van een lineair regressiemodel (met de Belgische bevolking van 2022-2023 als referentie).
- WHO-richtlijnen voor lichaamsbeweging: (1) voor kinderen van 3 tot 4 jaar: ten minste 180 minuten bewegen, alle intensiteiten bij elkaar, waarvan ten minste 60 minuten matig tot intensief; (2) voor kinderen van 5 tot 9 jaar: ten minste gemiddeld 60 minuten per dag matig tot intensief bewegen, gedurende de hele week, en ten minste drie dagen per week inclusief hoog intensief bewegen.
- Het percentage kinderen van 3 tot 9 jaar dat voldoende beweegt volgens de richtlijnen van de WHO is bij jongens en meisjes op een vergelijkbare manier gedaald tussen 2014-2015 en 2022-2023.
Gemiddelde dagelijkse matige tot intensieve lichaamsbeweging bij kinderen van 3 tot 9 jaar, volgens geslacht en jaar, België: 2022-2023
- Gecorrigeerd = resultaten gewogen voor seizoen, leeftijd, geslacht en sociaaleconomische status, en gecorrigeerd volgens leeftijd en geslacht op basis van een lineair regressiemodel (met de Belgische bevolking van 2022-2023 als referentie).
- De gemiddelde dagelijkse tijd besteed aan matige tot intensieve lichaamsbeweging bij kinderen van 3 tot 9 jaar is op een vergalijkbare manier gedaald bij jongens en meisjes tussen 2014-2015 en 2022-2023.
Gelieve naar deze pagina te verwijzen als: Sciensano. Lichaamsbeweging en sedentair gedrag bij kinderen van 3 tot 9 jaar: Hoeveelheid en intensiteit van lichaamsbeweging bij kinderen, Voedselconsumptiepeiling 2022-2023, December 2024, Brussel, België, https://www.sciensano.be/nl/resultaten-van-de-nationale-voedselconsumptiepeiling-2022-2023/lichaamsbeweging-en-sedentair-gedrag-bij-kinderen-van-3-tot-9-jaar/hoeveelheid-en