Monitoring van de gezondheidseffecten van het leven in de nabijheid van nucleaire sites in België [NUCABEL 2]

Last updated on 12-11-2019 by Daisy Tysmans
januari 9, 2017
juni 30, 2020

Diensten die aan dit project werken

Projectonderzoekers van Sciensano

Partners

In het kort

De NUCABEL-studie wordt uitgevoerd op verzoek van het Belgische ministerie van Sociale Zaken en Volksgezondheid. Deze nationale epidemiologische studie richt zich op de mogelijke gezondheidsrisico’s, voornamelijk kanker, voor mensen die in de omgeving van Belgische nucleaire sites wonen.

Projectsamenvatting

Het bestaan van mogelijke risico’s verbonden aan het wonen in de buurt van nucleaire sites is al tientallen jaren een onderwerp van maatschappelijk belang. Deze vraag werd nieuw leven ingeblazen door de publicatie van een Duits onderzoek dat een hogere incidentie (aantal nieuwe gevallen van kanker per 100 000 personen per jaar) van leukemie bij kinderen aantoonde in de buurt van Duitse kerncentrales. Het radiologische incident bij het Nationaal Instituut voor Radio-elementen in Fleurus in 2008 heeft de publieke bezorgdheid vergroot. Daarom vroeg de Belgische minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid een nationale epidemiologische studie waarin een verkennend onderzoek wordt gedaan naar de gezondheidsrisico’s die mogelijks een verband vertonen met het wonen in de buurt van nucleaire sites. 

Meer specifiek is het doel om te bepalen of de incidentie van kanker hoger is in de bevolking die zich in de buurt van Belgische nucleaire sites bevindt, en dit in vergelijking met de algemene Belgische bevolking of een vergelijkbare referentiepopulatie. Het onderzoek richt zich eveneens op het analyseren van het verband tussen het aantal kankergevallen en indirecte metingen van radioactieve blootstelling (afstand, frequentie en richting van overheersende wind, schatting van hypothetische radioactieve releases).

Het NUCABEL1-onderzoek werd uitgevoerd op het geografische niveau van de gemeenten. Er werd geen toename van de incidentie van schildklierkanker of kinderleukemie waargenomen in de nabijheid van de Belgische kerncentrales in Doel en Tihange. Nabij de sites van Fleurus en Mol-Dessel was de incidentie van schildklierkanker iets hoger dan verwacht. De incidentie van leukemie bij kinderen was iets hoger dan verwacht in de buurt van de site van Mol-Dessel, maar deze waarneming was gebaseerd op een zeer klein aantal gevallen. In de NUCABEL1 studie werd een epidemiologische monitoring uitgevoerd. De studie-opzet liet echter niet toe een oorzakelijk verband aan te tonen tussen een verhoging van het aantal nieuwe kankergevallen en de aanwezigheid van nucleaire installaties. Ook liet het niet toe conclusies te trekken op niveau van het individu.

Het Belgische federale parlement heeft naar aanleiding van de resultaten van NUCABEL1 opdracht gegeven voor een aanvullende studie (NUCABEL2). De studie maakt gebruik van gegevens op een fijnere geografische schaal, meer bepaald de statistische sectoren (onderafdelingen van gemeenten). Dit maakt een meer gedetailleerde analyse mogelijk.

Meerwaarde voor de volksgezondheid

Evaluatie van de mogelijke gezondheidsrisico’s, in het bijzonder het risico op kanker, voor de bevolking wonende in de omgeving van Belgische nucleaire sites.

Wetenschappelijke meerwaarde

Verwerving van nieuwe kennis en kennisuitwisseling met overheden en het grote publiek inzake kankerrisico en de risico’s gelinkt aan stralingsblootstelling.
 

Resultaten

De tussentijdse resultaten vertonen geen hogere incidentie van schildklierkanker rond de nucleaire centrales in Doel en Tihange. Er zijn evenmin aanwijzingen van een hogere incidentie in de omgeving van de site voor industrie en onderzoek van Mol‐Dessel.

In een straal van 20 km rond de site van Fleurus is er een statistisch significante gradiënt waargenomen van de incidentie van schildklierkanker met de verschillende vormen van blootstelling die in aanmerking zijn genomen (nabijheid van de site, dominerende winden, modellering van de hypothetisch radioactieve uitstoot). Bovendien wijst de studie op een lichtjes hogere incidentie in de onmiddellijke nabijheid van de site maar die is niet statistisch significant. Er moet in gedachte worden gehouden dat er variaties in de incidentie van schildklierkanker bestaan en dat die niet uitzonderlijk zijn in België. Zij kunnen ook worden waargenomen in gebieden zonder nucleaire sites.

Meer informatie over de tussentijdse resultaten met betrekking tot de incidentie van schildklierkanker zijn beschikbaar in het onderstaande rapport.

De analysen in verband met kinderleukemie zijn aan de gang.

Geassocieerde gezondheidsonderwerpen

QR code

QR code for this page URL