Influenza

In de meeste gevallen is griep een goedaardige aandoening, maar bij ouderen, zwangere vrouwen en mensen met een chronische aandoening kan griep gevaarlijke complicaties veroorzaken. Het vaccin is de beste manier om complicaties van griep en een ziekenhuisopname te voorkomen.

Wat is griep?

Griep is een besmettelijke infectieziekte die wordt veroorzaakt door het griepvirus.

In het noordelijke halfrond veroorzaakt het griepvirus epidemieën in de winter, doorgaans van december tot april. In het zuidelijke halfrond veroorzaakt het griepvirus epidemieën tussen mei en september.

De seizoensgebonden epidemieën kunnen worden veroorzaakt door influenza-A- en influenza-B-virussen, maar enkel het influenza-A-virus veroorzaakt pandemieën.

Wat is een griepepidemie?

Een epidemie betekent dat een ziekte voorkomt met een grotere frequentie dan normaal in een gegeven populatie.

We spreken van een griepepidemie als aan een aantal voorwaarden is voldaan:

  • het aantal consultaties wegens een griepsyndroom is hoger dan de epidemische drempel (in België ligt die drempel op ongeveer 140 consultaties per 100.000 inwoners per week).
  • de epidemische drempel wordt gedurende minstens 2 weken na elkaar overschreden
  • virologische onderzoeken leren dat minstens 20% van de geanalyseerde respiratoire stalen positief is voor influenzavirussen

Een seizoengebonden epidemie duurt gemiddeld 6 tot 12 weken.

Wat is een grieppandemie?

Een pandemie is een epidemie die zich over meerdere continenten verspreidt als gevolg van het opduiken van een nieuw virus.

In het geval van griep gaat het vaak om een nieuw subtype van het influenza-virus waarmee de bevolking nog niet in contact is geweest, zodat ze nog geen antistoffen heeft ontwikkeld. Er is dan een hoog risico op verspreiding.

De verschillende griepvirussen

We onderscheiden meerdere types:

  • A-virussen, die een pandemie kunnen veroorzaken (humane en dierlijke virussen)
  • B-virussen, die enkel voorkomen bij de mens
  • C-virussen, die slechts sporadisch opduiken en doorgaans milde symptomen veroorzaken

Het vaccin tegen seizoensgriep bevat enkel A- en B-virussen.

Enkele subtypes van het A-virus

  • A(H1N1)

Het influenza-A(H1N1)-virus is afkomstig van dieren en heeft zich verspreid bij de mens. Het is ook dit subtype dat de Spaanse griep veroorzaakte in 1918. Ook seizoensgriep wordt vaak veroorzaakt door A(H1N1)-virussen.

De pandemische A(H1N1)-griep die optrad in 2009 werd eerst “Mexicaanse griep” genoemd en daarna “varkensgriep” omdat bepaalde fragmenten van het virus afkomstig waren van varkensinfluenzavirussen. De ziekte werd veroorzaakt door een nieuw A-virus van het subtype H1N1, dat verschilde van de virussen die voordien seizoensgriep veroorzaakten en eveneens van het type A-H1N1 waren.

WIST U DAT? De symptomen van de pandemische A(H1N1)-griep waren vergelijkbaar met die van de seizoensgriep. In tegenstelling tot de seizoensgriep werden er echter meer jongeren getroffen door het pandemische A(H1N1)-griepvirus en de sterfte bij de jongeren was ook hoger. 65-plussers zouden immuniteit hebben ontwikkeld na blootstelling aan dat virustype in een ver verleden.

  • A(H3N2)

Influenza-A(H3N2)-virussen circuleren in de populatie bij een seizoensgriep.

In 1968 evolueerde de Hongkonggriep, die werd veroorzaakt door het A(H3N2)-virus, tot een pandemie, waarbij bijna een miljoen mensen werden gedood.

  • A(H5N1)

Influenza-A(H5N1)-virussen veroorzaken vogelgriep. Die virussen infecteren wilde en tamme vogels en kunnen uitzonderlijk de mens of andere dieren infecteren. Het eerste geval van een A(H5N1)-infectie bij de mens werd gerapporteerd in 1997 tijdens een epidemie bij gevogelte in Hongkong. Sinds 2003 worden in verschillende streken van Azië meerdere gevallen gerapporteerd. Ook Egypte wordt regelmatig getroffen.

  • A(H7N9)

Influenza-A(H7N9)-virussen circuleren normaal bij vogels. Net zoals A(H5N1)-virussen veroorzaken ze vogelgriep. Ze werden voor het eerst bij de mens gedetecteerd in China in maart 2013. De meeste gevallen bij de mens werden veroorzaakt door direct of indirect contact met gevogelte. Tot nog toe wordt het virus niet gemakkelijk van mens op mens overgedragen. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WGO) is overdracht van het A(H7N9)-virus tussen mensen zeer beperkt. Deze virussen worden evenwel wel scherp opgevolgd omdat ze in geval van mutaties immers gemakkelijker zouden kunnen worden overgedragen op de mens.

  • A(H5N8)

Influenza-A(H5N8)-virussen worden ondergebracht bij de virussen die vogelgriep veroorzaken, virussen dus die vogels infecteren. Ze werden voor het eerst ontdekt in China in 2010. Er werden ook enkele haarden van A(H5N8)-virussen ontdekt in Europa, meer bepaald in Duitsland en Nederland.

A(H5N8)-virussen zijn zeer gevaarlijk voor vogels. Tot nog toe werd geen enkel geval waargenomen bij de mens. Wetenschappers houden echter een oogje in het zeil. Er zouden immers mutaties kunnen optreden, waardoor ze gevaarlijk zouden kunnen worden voor de mens. In november 2014 werden infecties bij gevogelte gerapporteerd in Europa, meer bepaald in industriële eenden-, kalkoenen- en kippenkwekerijen.

Sciensano coordineert een netwerk van peilartsen en peilziekenhuizen om de griepactiviteit, de intensiteit en de ernst van de epidemie en de weerslag ervan op de bevolking voortdurend te evalueren. Sciensano is ook het Nationaal Referentiecentrum (NRC) voor influenza virus. Het Belgische Officieel Medicijnen Controle Laboratorium (OMCL) van Sciensano is samen met het Europese OMCL-netwerk verantwoordelijk voor de kwaliteitscontrole van het influenzavaccin voordat het op de markt gebracht wordt.

QR code

QR code for this page URL

Contacten

Evenementen

There are currently no events associated to this health topic

Andere informatiebronnen

There are currently no external links associated to this health topic